GİRİT LAKABLARI NEYDİ NE OLDU Zafer BEGAKİS'ten alıntıdır

Girit anıları ve söyleşileri
Cevapla
Kullanıcı avatarı
eyuphuseyin
Site Admin
Mesajlar: 5583
Kayıt: 05 Haz 2019, 22:41
Konum: İstanbul
Teşekkür etti: 1098 kez
Teşekkür edildi: 27 kez
İletişim:

GİRİT LAKABLARI NEYDİ NE OLDU Zafer BEGAKİS'ten alıntıdır

Mesaj gönderen eyuphuseyin » 19 May 2020, 16:13

GİRİT LAKABLARI NEYDİ NE OLDU
KUŞADASI Osmaniye Mahallesi'ne Girit’ten Gelenlerin Lakapları / Aldıkları Soy İsimleri
Ahmedaki……………….../………. Kesici
Alicamaki…………………/……….Önder
Alimedaki………………../………..Özkal
Amarbutaki ……………./…… Çakar / Eravcı
Arap Mehmet …………../…… Araplı / Teres
Arap Mehmetaki………./…..…. Çalışkan
Arfaki …………………../……. Yılmaz / Saka*
Arnavudaki……………/………… Turgut
Babalaki *………………/……. TunÇ / Tütüncü
Baladımaki ………......../…..……. Mutlu **
Beberaki……………..../……… Berberoğlu
Bedraki ………………./…….….. Hekim
Begaki………………../….……… Başar
Behlülaki………….…/…….. Hovarda /Aksan
Behlülaki……………./…………. Altun *
Behlülaki……………./…..…. Çengel / Biliş
Behlülaki……………/…….… Hakalmaz
Berberaki……………/…… Alkan / Berberoğlu
Bulutaki……………../…….. Bekar / Çengel
Çavuşaki *** ………./…….…Çavuşoğlu*
Curaki *** ………………………………..
Çebbaki……………./ ……….Balkan ***
Çelebaki ……………/ ………..Yakıt **
Delalaki ……………./…….. Heybeli (?)
Dervişaki …………../………...Sert
Dervişaki …………./….... Yetiş / Gergin
Dileveraki …………/........Çakıcı / Erturan
Elaki…………………………………………
Emiraki……………./……... Durgun *
Esiralaki………….../……... HavuÇ
Giritli …………….../………. Ulus **
Giritlioğlu…………/……… Tetik ****
Hacı Halil **………………………………….
Hacı Mustafa……../………Yangın **
Hafızaki …………../……….Azman
Halimaki ………..../…………DilekÇi *
Hanyalı …………../………..Taşdelen **
İmamaki …………./……….Karakoyun
İmamaki …………./………..Karaoğlu
İprafaki……………………………………..
İsbarudaki…………………………………
Kalaraki …………./…………..Dereli
Kapsalaki ……...../………….Mercan
Karabataki …….../…………..Derya
Karabutaki………………………………
Karadaglaki…………………………….
Karadaki……………………………….
Kavaraki ………../…………Yaşatan
Kocazaki ……...../…………Şimşek ***
Korakaki ……..…/………...Portakal
Kudaki …………./…………Ağırbaş
Kurakaki ………../………Demircioğlu *
Kuyumcudaki …./…………Demir
Macaraki*…………………………………
Magarikaki………/ ……….Erkasap
Memişaki ………./………Dertli / Yaşar
Mevlüdaki …….../…….........Barut
Mıkırdaki……………………………,,,,,,,,,,,,,.
Milonaki…………………………….,,,,,,,,,,,,,
Molahasanaki …./………….Askı
Moladaki…………………………..,,,,,,,,,,,,
Mollahasanaki .../………..Yeşilova
Mustafaki ………/………..Akgünlü
Mustafaki ………/………..Urgancı
Mustafaki ………/……….Alimoğlu
Muytapaki……………………………….
Numanaki ***……………………………
Öksüzaki ………/………..Yıldız
Perdikaki ………/………Canavar
Perdikaki ………/………..Saka
Perdikaki ………/………..Uslu
Recebaki ………/………Yıdırım
Rıdvanaki …….../………Ergun
Rüstemaki……../ AydıngÖz / AydıngÖk
Sadelyamaki (?)………………………….
Sakadaki ………/..Çavuşoğlu / Saka
Sakadaki………./…… Karaman
Senercaki ……../………Bayram
Serdaraki …….../………Ertutanlı
Solaki …………./………..Şenol
Sulaki …………./……….Şenol (?)
Şakiraki ………./…………Tuna
Şubaşaki …….../Şubaşı / Turan / Erdoğan *
Tosunaki…………………………………
Türk Ahmetaki../………. Kaplan
Türkaki ………../Şimşek / üretmen / Çakıl
üzeyiraki……………………………………
Varalaki ………./…..Candan / Kural
Vasalaki ………/Baysal / Serin / Tutkunoğlu
Vassalos …….../……….Yılmayan *
Vekilayazaki.…./……….. Erden **
Velaki…………………………………….
Velidaki ………./………….SÖyler*
Yabataki………………………………
Yamakaki ……../…………….İzin
Yermulaki……../………… Keskin **
Yılmazaki………/…………Yağder ***
Yusufaki……………………………….
Yunusaki .....…../……Uygur / Yetiş
Zigalaki ……….../….Çakır* / Yorulmaz
Zikaki …………../………Başaran **
*1904 yılından sonra Osmaniye KÖyüne gelen Giritliler
** İslamşanlı KÖyünde oturan Giritliler
***Türkşanlı KÖyünde oturan Giritliler
****Türk Davut kÖyünde oturan Giritliler
İşaretle belirtilmeyenler, Osmaniye KÖyünde 1904 tarihinde gerÇekleşen sayımda
yazılanlar ve yüksek ihtimalle de bu kÖye ilk iskân edilen ailelerdir.
İzmir Vilayeti dâhilindeki Kuşadası Kazası Osmaniye Karyesinden (KÖyünden) Yunusaki Şaban oğlu Mustafa’ya ait aşağıda Örneği verilen 1929 ve 1935 tarihli iki belgeden anlaşılacağı üzere, Osmaniye KÖyündeki Giritliler Soyadı Kanunu Çıkana dek, Girit’ten getirdikleri soy isimlerini kullanmışlar, hatta resmi işlerini bu adlarla gerÇekleştirmişlerdir.
Türkiye Cumhuriyeti’nin uygulamaya koyduğu kanuna gÖre yeni soyadları alan gÖÇmenlerin Çoğunlukla eski aile isimlerini terk ettikleri gÖrülmektedir.
(Lübnan’daki Giritlilere dair bilgiler aktaran Bekraki, oradaki birÇok gÖÇmenin “Bekiraki,
Kokolaki, Melisorgaki, Zivacki, Kilanaki, Cizmezaki, Kabadaki” gibi soy isimlerini aynen muhafaza
ettiklerini, bazılarının ise soy isimlerindeki “oğlu” manasına gelen sondaki “-aki” ekini düşürmeyi ve
Örneğin “Kasapaki” yerine “Kasap” gibi sadece kÖk ismi kullanmayı tercih ettiklerinden
bahsetmektedir. Bazıları ise Girit soy isimlerini tamamıyla terk etmiş ve “Mourad, Hüseyin, Abidin
Baba, Sheriff” gibi baba/dede isimlerini kullanmaktadırlar. Ali Bekraki (2011), a.g.m..)
Berberaki, Berberoğlu’na; Sakadaki, Saka’ya; Çavuşaki, Çavuşoğlu’na; Subaşaki,Subaşı’na; Celebaki, Celep’e dÖnüşmüş olsa da Çok az sayıda aile eski isimlerinin “ aki” eki olmayan halini almış ya da eski isimleri anımsatıcı soy isimlerini kabul etmişlerdir. Burada üzerine düşünülmesi gereken bir diğer husus, Anadolu’da son derece yaygın bir isim olan Yılmazaki’nin neden Yılmaz’a; Öksüzaki’nin Öksüz’e dÖnüşmemiş olmasıdır. Bu konuda alan araştırması sırasında bir bulguya rastlanılmamış olmasına karşın, soy isimlerinin alınışlarında gÖrevli memurların şahsi rollerinin de olduğu hesaba katılmalıdır.
soyadı alışlarının hikâyesini şu şekilde aktarmaktadır: “Ben ilkokulun ikinci sınıfındaydım, soyadı kanunu Çıktı. Öğretmen dedi bana ‘senin soyadın Ayhan olsun’. İtiraz edecek ortam da yoktu, durum da yoktu. Korkuyoruz, Ödümüz kopuyor Öğretmenden. İzmir’deki Devlet Demiryolların şef olan amcamız ‘Yılmayan’ soyadını almış ve mektup yazmış SÖke’deki amcama ve Davutlar’a. Babam gitti Yılmayan soyadını aldı. SÖke’deki amcamız mektubu kaybediyor ve gidiyor nüfus dairesine ve diyor ki ‘Soyadında bir “yıl” var ama ne “yıl” bilemiyorum’. Ona, ‘Batakyıl’ soy ismini veriyorlar. Hala soy isimleri aynı.” 12 Numaralı Kaynak Kişi ise soyadlarının kÖkenini şu şekilde anlatmaktadır: “Benim peder Çok seri idi; kasaptı. GüzelÇamlı’ya 10 dakikada gider gelirdi. Bu yüzden ‘Yorulmaz’ soyadını aldı.” (8)
“’Çoban’ soy ismini aile mesleğinden dolayı burada aldık.Babam cahildi; mührü vardı. (Mühürde) ‘Dervişaki’ yazardı. (Babamın) Kardeşleri Mersin’de kaldı.Babamın bir oğlan kardeşi vardı; Manisa’ya gitti. üÇ tane kız da Mersin’de kaldı. Onlarla gÖrüştü.Mersin’dekiler ‘Isınlık’ soy ismini aldılar.” (1 )
Soy isimlerinde ilgi Çekici olan bir diğer nokta, metal isimlerinin ya da kasaplıkla bağlantılı kelimelerin Çok sayıda kullanılmış olmasıdır. Bu durum, Giritliler arasındaki yaygın bir meslek olan kasaplığı akla getirmektedir. Fakat aile soy isimleri Özellikle son kuşak gÖÇmenler tarafından tamamıyla unutulduğu alan araştırması sırasında gerÇekleşen mülakatlar sonucunda ortaya Çıkmıştır.GÖrüşülen kişilerin Çoğu aile adlarını artık anımsamamaktadırlar.
Gerek Davutlar’da gerekse Giritlilerin yerleştiği her yerleşim biriminde dikkat Çeken bir diğer nokta Giritlilerin kullandığı lakaplar üzerinedir. Davutlar’da hemen hemen her Girit kÖkenli kişinin bir lakabı bulunmaktadır.
Önceleri Giritlice olan bu lakaplar, bu dilin kullanımın azalmasıyla birlikte TürkÇeye dÖnüşmüştür.Giritlilerde erkek ve bayan lakapları birbirinden farklı Özellikler taşımaktadır.
Giritli erkeklerde lakaplar genelde kişinin fiziki gÖrünümünü, kişiliğini ve beğenilerini ya da aile Özelliklerini yansıtırken, kadınların lakapları daha Çok mensubu bulunduğu aile ya da eşine yÖnelik gÖndermeler iÇermektedir. Davutlar’da günümüzde kullanılan bazı lakaplar şunlardır:
Erkek Lakapları
Mavro Hüseyin / Sirko Mustafa / Gogo Mustafa / MiÇaÇi Mustafa
Kastana Mustafa / Patel Hüseyin / Çendane Erdoğan / Ispanoz Şükrü
Tinto Mehmet / Fıska Mustafa / Baduva Mehmet / Tapta Hüseyin
Kadın Lakapları
Sadıkapula Fatma / Sakalina Fatma / MiÇaÇena Hatice / Kamburena Afet
Kodi Zehra / Sarina Fatma / Kundusa Zehra / Berberena Hatice
Bayramena Fatma / Postacina Zehra / Muhtarena Fatma / Yapicina Zehra
Küçük bir not: Sadıkapula Zehra olacak. Bu lakaplar genelde bayanların eşlerinin veya babalarının isimleri veya lakaplarına ena ekinin eklenmesi ile oluşmuştur. Sadık'ın kızı Zehra, (Babannem Sakalina Fatma ise ayrı bir konu) Miçaçi'nin hanımı, Afet hanım eşi Kambur olduğu için Kamburena yani Kambur'un hanımı, Kodi (Giritlice kısa demektir) şimdi torunu bu lakabı devam ettirmektedir. (Babamın halası) Sarı'nın hanımı Fatma (Eşi ne Sarı derlerdi. Şimdi torunu bu lakabı devam ettirmekte) (Babamın halası) Berber'in hanımı Hatice (Eşi berberlik yapardı) Bayram'ın hanımı Fatma dense de bu lakabı kayınvalidesinden almıştır. Söz konusu aileye Bayramlar denmektedir. Bir bakıma sülale ismidir) Postacı'nın hanımı Zehra (Eşi postacıydı) Muhtar'ın hanımı Fatma (Eşi Osmaniye Mahallesinde muhtarlık yapmıştır. Yapıcı (Bu günkü inşaat ustası)nın hanımı Zehra. Babamın diğer halası Kunduza Zehra nın niye bu lakabı aldığını hiç sormamıştım... Miçaci'nin anlamı da öğrememedim. Babamın amcasının lakabı idi.
Zafer BEGAKİS'ten Alıntıdır
.
Ma ida thelis na su ğo,oste va zis çe nase
Se hrisoprasina dendra,na thetis na kimase.

Sana ne dememi istersin,yaşayıp var olman için
Altın yeşili ağaçların altında,yatıp uyuman için

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir